XVI-XIX. Yüzyıl Türk Dili

XVI-XIX. Yüzyıllar Türk Dili

XVI-XIX. Yüzyıllar Türk Dili

1 / 20

Kategori: XVI-XIX. Yüzyıl Türk Dili

Türk dilinin XVI-XIX yüzyıldan önceki dönemi ile XVI-XIX. yüzyıllardaki dönem ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

A) XVI. yüzyıldan önce üç yazı dili vardı, XVI. yüzyıldan sonra iki edebî yazı dili ile eserler üretilmiştir.

B) XVI. yüzyıldan önce sadece tek bir yazı dili vardı, XVI-XIX. yüzyılda üç edebî yazı dili ile ürünler verilmiştir.

C) XVI. yüzyıldan önce dört yazı dili vardı, XVI-XIX. yüzyıllarda da aynı yazı dilleri devam etmiştir.

D) XVI. yüzyıldan önce sadece tek bir yazı dili vardı, XVI-XIX. yüzyılda iki edebî yazı dili ile ürünler verilmiştir.

E) XVI. yüzyıldan önce iki yazı dili vardı, XVI-XIX. yüzyılda iki edebî yazı dili ile eserler üretilmiştir.

2 / 20

Kategori: XVI-XIX. Yüzyıl Türk Dili

Bütün Türk edebiyatının en güzel yergi şiirlerinden sayılan terkib-i bendi ile tanıdığımız şair kimdir?

A) Azeri İbrahim Çelebi

B) Bağdatlı Ruhi

C) Kara Fazlı

D) Hayreti

E) Hayali

3 / 20

Kategori: XVI-XIX. Yüzyıl Türk Dili

XVI-XIX. yüzyıllar arasında ürün verilen Türk edebî yazı
dilleri aşağıdakilerden hangisinde bir arada verilmiştir?

A) Çağatay Türkçesi, Harezm Türkçesi

B) Kıpçakça, Eski Anadolu Türkçesi, Osmanlı Türkçesi

C) Karahanlı Türkçesi, Harezm Türkçesi, Osmanlı Türkçesi

D) Osmanlı Türkçesi, Çağatay Türkçesi

E) Harezm Türkçesi, Eski Anadolu Türkçesi

4 / 20

Kategori: XVI-XIX. Yüzyıl Türk Dili

Arap harfli imlada dil uyumu neye göre tespit edilmektedir?

A) Düz ünlülü eklerin dudak uyumuna göre

B) Artlık ve önlük özelliği taşıyan harflere göre

C) İmla ve telaffuz arasındaki farklılığa göre

D) Arapçada kısa söylenen ünlülere göre

E) Türkçedeki ünsüzlerin çıkış noktalarına göre

5 / 20

Kategori: XVI-XIX. Yüzyıl Türk Dili

I. XVI. yüzyılın en önemli tekke şairidir.

II. Birçok şiiri batıni görüşlere sahip Türkmen gruplar arasında çok ünlenmiştir.

III. Meşhur “ağaçdandur” redifli ilahinin sahibidir.

Yukarıda özellikleri belirtilen sanatçı kimdir?

A) Ahdi

B) Naili

C) Köroğlu

D) Pir Sultan Abdal

E) Şeyhülislam Yahya

6 / 20

Kategori: XVI-XIX. Yüzyıl Türk Dili

Aşağıdaki yazarlardan hangisi süslü nesri kullanmamıştır?

A) Hoca Saadettin

B) Âşık Çelebi

C) Ahdi

D) Mehmet Ali

E) Latifi

7 / 20

Kategori: XVI-XIX. Yüzyıl Türk Dili

Aşağıdakilerden hangisi dönüşlülük eki almıştır?

A) iliş-

B) açıl-

C) söğüş-

D) görül-

E) incin-

8 / 20

Kategori: XVI-XIX. Yüzyıl Türk Dili

Aşağıdakilerden hangisi Şibani Muhammed Han’a ait bir eserdir?

A) Risale-i Vâlidiyye

B) Mübeyyen Der-Fıkh

C) Bahru’l-Hudâ

D) Aruz Risalesi

E) Bozdogan Destanı

9 / 20

Kategori: XVI-XIX. Yüzyıl Türk Dili

Aşağıdakilerden hangisi süslü nesrin özelliklerinden biri değildir?

A) Cümleler birbirine secilerle ve edatlarla bağlanarak uzatılmış ve konunun ana fikrini anlamak zorlaşmıştır.

B) Sık sık tarihi olaylara ve şahsiyetlere telmihte bulunulmuş, soyut ve karmaşık teşbih, istiare ve mecazlar kullanılmıştır.

C) Arapça ve Farsça sözcükler sık sık üçlü, dörtlü hatta beşli Farsça terkipler içinde kullanılmıştır.

D) Osmanlı aydınlarının geniş okuyucu kitlelerini düşünerek kaleme aldıkları konuşma dili özelliklerine yakın, külfetsiz nesir üslubudur.

E) Konuşma dilinde kullanılmayan birçok Arapça ve Farsça sözcük ve tamlamalar kullanılmıştır.

10 / 20

Kategori: XVI-XIX. Yüzyıl Türk Dili

Aşağıdakilerden hangisi Çağatay Türkçesi ile yazmamıştır?

A) Şah İsmail Hataî

B) Ebu’l-Gazi Bahadır Han

C) Mirza Mehdi Han

D) Turdı

E) Bâbür Şah

11 / 20

Kategori: XVI-XIX. Yüzyıl Türk Dili

Aşağıdakilerden hangisi XVI-XIX. yüzyıllarda eser üreten şairlerden biri değildir?

A) Şah İsmail Hataî

B) Bayram Han

C) Mahtum Kulu

D) Şiban Han

E) Hüseyin Baykara

12 / 20

Kategori: XVI-XIX. Yüzyıl Türk Dili

Aşağıda Mahtum Kulu’nun şiirlerinin diliyle ilgili verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

A) Yönelme hâli eki, hem Çağatay Türkçesindeki gibi +GA şekliyle (kimge), hem de Oğuzcadaki gibi +(y)A şekliyle (derde) kullanılmıştır.

B) İsimlerin olumsuz çekimi yapılırken yalnızca Çağatay Türkçesindeki “imes” kelimesi kullanılmıştır, Oğuzcadaki “degil” kelimesi hiçbir zaman kullanılmamıştır.

C) Çağatay Türkçesinde olduğu gibi zamir n’sinin kullanılmadığı örnekler (yanıda) yanında, Oğuzcadaki gibi kullanıldığı örnekler (dagında) de vardır.

D) Mahtum Kulu’nda Çağataycadaki gibi hem -GAn eki (bargan) hem de Oğuzcadaki şekliyle –(y)An (bükülen) eki kullanılmıştır.

E) Mahtum Kulu’nun şiirlerinde hem bol- (bolmasa) hem de ol- (olsun) şekilleri geçer.

13 / 20

Kategori: XVI-XIX. Yüzyıl Türk Dili

XVII. yüzyılda hem Tatarca ve Nogayca hem de Azerbaycan Türkçesi hakkındaki bilgileri hangi eserden öğreniyoruz?

A) Ali Şir Nevaî’nin “Muhakemetü’l-Lugateyn”inden

B) Evliya Çelebi’nin “Seyahatname”sinden

C) Fuzuli’nin “Beng ü Bade”sinden

D) Mahtum Kulu’nun “Divan”ından

E) Gaspıralı İsmail’in “Tercüman”ından

14 / 20

Kategori: XVI-XIX. Yüzyıl Türk Dili

Aşağıdakilerden hangisinde “isimden isim yapan yapım eki” vardır?

A) görgü

B) bitirmek

C) bilim

D) atak

E) gözcü

15 / 20

Kategori: XVI-XIX. Yüzyıl Türk Dili

Osmanlı Türkçesinde -(y)A yor(ur) ve -(U)r ekleriyle karşılanan şimdiki zaman için Çağatay Türkçesinde kullanılan ek aşağıdakilerden hangisidir?

A) -GU

B) -(y)A dUr

C) -dIK

D) -(y)IsAr

E) -GAlI

16 / 20

Kategori: XVI-XIX. Yüzyıl Türk Dili

Aşağıdakilerden hangisi Çağatay Türkçesi ile Osmanlı
Türkçesi arasındaki farlılıklardan biri değildir?

A) bol- / ol- farklılığı

B) Zamir n’sinin kullanılıp kullanılmaması

C) Emir-istek çekimlerinde -GAy ekinin kullanılıp kullanılmaması

D) Sıfat-fiil eki olarak –GAn ekinin kullanılıp kullanılmaması

E) Zarf-fiil eki olarak –(y)UbAn ekinin kullanılıp kullanılmaması

17 / 20

Kategori: XVI-XIX. Yüzyıl Türk Dili

XIII-XV. yüzyıllarda Kıpçak Türkçesi özellikleri de bulunan önemli metinler yazılmasına rağmen XVI. yüzyıldan sonra Kıpçakça eser yazımının kesintiye uğramasının nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

A) Osmanlı’da ve Orta Asya’da görülen millileşme akımları

B) Siyasi ve kültürel ortamdaki değişiklikler

C) Türkistan menşeli eserlerin artış göstermesi

D) Rus eserlerin tercümelerinin yapılması

E) Matbaalarda Arap harfleriyle eserlerin basılması

18 / 20

Kategori: XVI-XIX. Yüzyıl Türk Dili

Aşağıdaki dizelerin hangisinde ötekilerden farklı bir fiilimsi kullanılmıştır?

A) Başımız bulutlu geçmişi düşündük Yaşanmış yılları yeniden savurarak

B) Çoğalır ay aydınlığında Yüzümüze yansıyan sevgi

C) Dalgalar dağıttı çökmüş yüzümü Fırtınalar ustura gibi esti

D) Sevgi uğruna bu bitmeyen koşu Ölüme karşın bir başına dayanır

E) İlk kez oldu bu uzun ayrılık Daha uğurlarken başladı hasret

19 / 20

Kategori: XVI-XIX. Yüzyıl Türk Dili

Aşağıdakilerin hangisinde “ünsüz düşmesi” vardır?

A) sütlaç

B) ayrım

C) sabretmek

D) kıvrık

E) alçacık

20 / 20

Kategori: XVI-XIX. Yüzyıl Türk Dili

I. Bağdat ve çevresindeki Türk toplumu içinde doğup büyümüştür.

II. Türkçeden başka Arapça ve Farsça eserler de yazmıştır.

III. Dili Eski Anadolu Türkçesi ile Azeri şivelerinin birçok özelliğini yansıtır.

IV. Türkçe Divan, Leyla vü Mecnun Mesnevisi, Hadikatü’s-Süeda ve Şikayetname en bilinen eserlerinden bazılarıdır.

Yukarıda tanımlanan şair aşağıdaki seçeneklerden hangisidir?

A) Hayali

B) Zati

C) Nedim

D) Fuzuli

E) Baki

Skorunuz

Ortalama puan 47%

0%

XVI-XIX. Yüzyıl Türk Dili

Yorumlar

Bir yanıt yazın Yanıtı iptal et