Uygur Türkçesi

Uygur Türkçesi

1 / 20

Kategori: Uygur Türkçesi

“minte kin erke begke tegmetin evimni tutup oġlum altmış
ḳaya nı asrap yorızun”

Yukarıdaki cümlede yer alan eylemin aldığı ek, aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak verilmiştir?

A) İkinci tekil kişi, gelecek zaman eki

B) Üçüncü tekil kişi, gelecek zaman eki

C) İkinci tekil kişi, emir eki

D) Üçüncü tekil kişi, geniş zaman eki

E) Üçüncü tekil kişi, emir eki

2 / 20

Kategori: Uygur Türkçesi

“ol ödün ķan͡gı ķan bu ötüg sav işidip” ifadesinde aşağıdaki
sözcüklerin hangisine bakarak Uygur Türkçesi ile Eski Türkçe arasındaki bir farktan söz edebiliriz?

A) ödün

B) ötüg

C) ol

D) işidip

E) sav

3 / 20

Kategori: Uygur Türkçesi

Aşağıdakilerden hangisi, I. Uygur Kağanlığı döneminde Bögü Kağan’ın Maniheizmi devlet dini olarak kabul etmesinin nedenlerinden biri değildir?

A) Manihezim’in kurucusu Mani, Soğdlar arasından çıkmıştır. Soğdların ticarette mahir olmaları ve bu yüzden Bögü Kağan’ın Soğdlarla ittifak kurmak istemesi

B) Kağanın halkına yerleşik hayatın inceliklerini bu dini kabul ederek göstermek istemesi

C) Mani dininin bedene ve maddî şeylere nefretle bakması

D) Bir idarecinin siyasal gücünün her zaman için kendi halkının iktisadi üstünlüğüne bağlı olması

E) Çinlilerin bu dini sevmesi ve Bögü Kağan’ın Çin’e iyi görünmek istemesi

4 / 20

Kategori: Uygur Türkçesi

“ol linxua sayu birer aġuluġ yılan bar aġu tını ıraķtın közünür”

Yukarıdaki ifadede Orhun Türkçesi dönemine göre farklılaşmış ek taşıyan sözcük aşağıdakilerden hangisidir?

A) birer

B) ıraķtın

C) sayu

D) tını

E) aġuluġ

5 / 20

Kategori: Uygur Türkçesi

“Uygurca ḳuruġ yirig suvayu öl yirig tarıyu ḳuş ḳuzgun
suḳar yorıyur”

Yukarıdaki cümlede yer alan aşağıdaki sözcüklerin hangisinde Orhun Türkçesinde bulunmayan fonetik bir özellik vardır?

A) ḳuruġ ‘kuru’

B) suvayu ‘sulayıp’

C) tarıyu ‘ekerek’

D) yirig ‘yeri’

E) yorıyur ‘yürüyor’

6 / 20

Kategori: Uygur Türkçesi

Uygur yazısını aşağıdakilerden hangisi çözmüştür?

A) V. Bang

B) W. Thomsen

C) A. von Le Coq

D) A. von Gabain

E) F. W. K. Müller

7 / 20

Kategori: Uygur Türkçesi

Uygur alfabesinin ne zamana kadar kullanıldığıyla ilgili
aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

A) gur alfabesi, 9. yy ortalarından itibaren KoçoUygur Kağanlığı’nın kurulması ile Uygurlar arasında yaygınlık kazanmıştır.

B) Osmanlı sarayında Yavuz Sultan Selim’e ait Uygur ve Arap alfabeli bir yarlık vardır.

C) 18. yy’a kadar Kansu’da Budist Uygurlar arasında dinî metinlerin yazımında kullanılmıştır.

D) Turfan ve çevresinde 15. yy’a kadar kullanımda kalmıştır.

E) Müslüman Türklerin yaşadığı fakat Moğolların hâkim olduğu bölgelerde bu alfabenin kullanımı 14. yy’da başlamış 15. yy’a kadar artarak devam etmiştir.

8 / 20

Kategori: Uygur Türkçesi

“etin ḳanın satar anın öz igidür yime bodisavat tigin bu
uluş bo dun ayıġ ḳılınçlıġlar ḳılmışın körüp”

Yukarıdaki cümlede hangi sözcükte araç durumu eki
kullanılmıştır?

A) etin

B) ḳanın

C) ḳılmışın

D) anın

E) tigin

9 / 20

Kategori: Uygur Türkçesi

“balıķķa teggey siz anta luular bar” ifadesinde aşağıdaki
sözcüklerin hangisine bakarak Uygur Türkçesi ile Eski Türkçe arasındaki bir farktan söz edebiliriz?

A) teggey

B) balıķķa

C) bar

D) luular

E) anta

10 / 20

Kategori: Uygur Türkçesi

Uygur Kağanlığı (Ötüken Uygur Kağanlığı) hangi yıllar
arasında hüküm sürmüştür?

A) 680-744

B) 744-840

C) 840-1250

D) 552-630

E) 630-680

11 / 20

Kategori: Uygur Türkçesi

Aşağıdaki sözcüklerin hangisinde kalıplaşmış zarf-fiil
eki kullanılmıştır?

A) tepreyü

B) tıdu

C) yoġuru

D) sıķtayu

E) aşnu

12 / 20

Kategori: Uygur Türkçesi

İlk Türk lirik şiiri üzerinde ilk çalışan bilim adamı,
aşağıdaki lerden hangisidir?

A) Reşid Rahmeti Arat

B) Klaus Röhrborn

C) F. W. K. Müler

D) Peter Zieme

E) A. von Le Coq

13 / 20

Kategori: Uygur Türkçesi

“tınlıġlarnıng küsüşin inçip tigin al ͡ ķunı taplamadı tek taluy
ögüzke kirmişig tapladı”

Yukarıdaki sözcüklerin hangisinde belirtme durumu eki
yoktur?

A) küsüşin

B) tigin

C) kirmişig

D) ķamaġın

E) alķunı

14 / 20

Kategori: Uygur Türkçesi

“aġı barım alḳınsar uvatsar yazuḳḳa tüşe teginmegey”
cümlesinin eylemi, hangi zamanda çekime girmiştir?

A) Şart kipi

B) Geniş zaman

C) Gelecek zaman

D) Emir kipi

E) Geçmiş zaman

15 / 20

Kategori: Uygur Türkçesi

Uygurca tranliterasyonu KWYZWNK’Y olan sözlerin
transkripsiyonu aşağıdakilerden hangisidir?

A) küyzünkey

B) közünkey

C) köyzünkey

D) közüngey

E) küyzüngey

16 / 20

Kategori: Uygur Türkçesi

Orhun Türkçesi ve Uygurca arasındaki farklarla ilgili
aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

A) Orhun Türkçesi -b-, -b, Uygurcada -w-, -w’ye gelişir.

B) Uygurcada, Orhun Türkçesindeki söz içi ve sonu /d/ sesi, /y/’ye gelişmiştir.

C) Orhun Türkçesi b- ~ (söz içinde /n/ ve /ŋ/ olması durumunda) m-, Uygurcada m-’ye gelişir.

D) Ad durum eklerinden olan çıkma durumu eki, Orhun Türkçesinde +DA iken Uygurcada bulunma durumu ekinin yanı sıra bu ekin işlevini –DIn almıştır

E) Orhun Türkçesinde gelecek zaman çekimi -DAçI, -çI ve -sIK ekleri ile yapılırken Uygurcada bu eklerin yanı sıra -GAy eki kullanılmaya başlanmıştır.

17 / 20

Kategori: Uygur Türkçesi

“biş yüz erening͡ aşı suvı kölüki taķı ne kergekin alķu tüketi birip”

Yukarıdaki sözcüklerin hangisinde iyelik eki yoktur?

A) kergekin

B) aşı

C) suvı

D) kölüki

E) taķı

18 / 20

Kategori: Uygur Türkçesi

758 yılında Soğdlu mimarlar tarafından kurulan, Uygurların veya genel olarak Moğolistan Türklerinin ilk şehri, aşağıdakilerden hangisidir?

A) Koço

B) Beş-balık

C) Karaşehir

D) Kansu

E) Bay-balık

19 / 20

Kategori: Uygur Türkçesi

Uygurca yazmaların bulunduğu Bin Buda Mağaraları’nı
aşağıdakilerden hangisi bulmuştur?

A) A. von Le Coq

B) A. Stein

C) A. Grünwedel

D) P. Pelliot

E) S. E. Malov

20 / 20

Kategori: Uygur Türkçesi

“tınturġalı” ifadesinin kök ve eklerine doğru olarak ayrılmış biçimi aşağıdakilerden hangisindir?

A) tın-tur-ġalı

B) tın-tur-ġa-lı

C) tı-n-tur-ġa-lı

D) tın-tu-r-ġalı

E) tınt-ur-ġal-ı

Skorunuz

Ortalama puan 43%

0%

Yorumlar

Bir yanıt yazın Yanıtı iptal et